Motoryat bakımı yıl boyu dönen bir döngüdür. Sezon sonunun, kışın ve sezon öncesinin her birinin kendi işi vardır. Döngü düzenli dönerse arızalar denizde değil, rıhtımda ya da karada çıkar.
Karada mı, suda mı
Bizde tekneler kışı çoğu zaman kara parkında geçirir. Karada kışlayan teknenin gövdesi sezon boyu çektiği nemi atar, su altı rahatça elden geçer. Tekne modeline uygun beşiğe ya da payandalara oturtulur. Buna karşılık karaya alma, suya indirme ve kara parkı ayrıca ücretlendirilir; kara parkı da bağlama gibi ruhsattaki boy üzerinden hesaplanır.
Suda kışlama, kışı ılık geçen bölgelerde tekneyi kış boyunca kullanılabilir tutar; su altı işleri için yine belli aralıklarla karaya alma gerekir. Suda kalacak teknenin marinadaki yeri önemlidir: kış fırtınalarının yönü ve iskelenin rüzgâr altında kalan tarafı sorulur.
Hangisini seçeceğinizi bölgenin iklimi, marinanın imkânları, teknenin tahrik sistemi ve o yılın iş listesi belirler. Kış yerini ve karada kalacağı dönemi sigortacınıza da bildirirsiniz.
Sezon kapanırken
Sezonun sonunda yapılan işler hemen her teknede aynıdır:
- Motor ve jeneratörde yağ ve filtre değişimi; kullanılmış yağ kış boyu motorda bekletilmez
- Deniz suyu soğutma devresinin tatlı suyla yıkanması, donma riski olan yerlerde antifriz
- Yakıt tankında yoğuşmaya ve yakıtın bozulmasına karşı servisin önerdiği önlem
- Tatlı su sistemi, sıcak su kazanı ve tuvalet tesisatının boşaltılması ya da korunması
- Akülerin şarjının korunması
- Sintinenin temizlenip kuru bırakılması
- İç mekânın havalandırılması, nemin alınması, yumuşak eşyaların kaldırılması
- Teknenin örtüyle korunması
Kış büyük işlerin zamanıdır
Sezonda yapılamayan kapsamlı işler kışa kalır. Tekne karadayken zehirli boya, anotlar, pervaneler, şaft keçeleri ve yatakları, deniz suyu valfleri, dümen, baş ve kıç pervanesi elden geçer. Motorların ve jeneratörün periyodik bakımı, stabilizer ve klima servisi, tik ve vernik, döşeme ve elektronik işleri de bu döneme planlanır.
Servisler sezon yaklaştıkça dolar. İş listesini kış başında hazırlayıp teklifleri yazılı alırsanız işler sezon açılışına yetişir.
Kışın da tekneye bakılır
Kışlamaya alınan tekne kendi hâline bırakılmaz. Suda kalan teknede tonoz ve kıç halatları, usturmaçalar, sintine pompaları ve aküler özellikle fırtınalardan sonra kontrol edilir. Karadaki teknede desteklerin doğru yerde durduğuna, örtünün yerinde olduğuna, içeride nem ya da su birikmediğine aralıklarla bakılır. Bu kontrolleri kimin, ne sıklıkla yapacağı kış başında kararlaştırılır.
Sezon açılırken
Suya inmeden önce deniz suyu valflerine ve keçelere bakılır. Tekne suya indikten sonra sızıntı kontrol edilir, motorlar ve jeneratör çalıştırılır, sistemler tek tek denenir. Kısa bir deneme seyri, kışın yapılan işlerin yük altında doğru çalıştığını gösterir.
Sezon başlamadan güvenlik donanımının yerinde olduğunu, sigorta poliçesinin ve tekne belgelerinin geçerli olduğunu da teyit edersiniz.
Saat mi, takvim mi
Üreticiler bakım aralığını çoğu zaman hem motor saatine hem takvime bağlar; hangisi önce dolarsa bakım o zaman yapılır. Az kullanılan bir tekne de süreye bağlı bakımı atlamaz. Az çalışan motorun yağı da yaşlanır, keçesi de kurur.
Her iş bakım defterine tarih ve motor saatiyle yazılır, faturalar saklanır. Düzenli bir defter hem teknenin güvenilirliğini gösterir hem ileride satış değerini destekler.
Bakım bir takvime bağlandığında sezon sürprizsiz geçer.
